Adı Soyadı: Şinasi Gündüz
Ünvanı: Prof. Dr.
Ana Bilim Dalı: Dinler Tarihi
Ana Bilim Dalındaki Konumu: Başkan
E-Posta: sgunduz@istanbul.edu.tr
Web: www.dinlertarihi.com
ÖĞRENİM DURUMU VE AKADEMİK ÜNVANLAR
Unvan
Ünvanı aldığı yıl
Ünvanı aldığı kurum
Lisans
1984
Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi
PhD (Doktora)
1991
Manchester University, Department of Middle Eastern Studies
Doçent
1995
Ondokuz Mayıs Üniversitesi
Profesör
2003
İstanbul Üniversitesi
İDARİ GÖREVLERİ
Görev
Görevi Aldığı Yıl
Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Felsefe ve Din Bilimleri Bölüm Başkanı
1998- 2000; 2002-2003
Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Yönetim Kurulu Üyesi
1998-2003
İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Felsefe ve Din Bilimleri Bölüm Başkanı
2004- devam ediyor
İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Yönetim Kurulu Üyesi
2004- devam ediyor
İstanbul Üniversitesi Senato Üyesi
2006- devam ediyor
YAYINLARI
A - ULUSLAR ARASI YAYIN VE ETKİNLİKLER
1. Uluslararası kitap yazarlığı
The Knowledge of Life. The Origins and Early History of the Mandaeans and Their Relation to the Sabians of the Qur’an and to the Harranians, Oxford University Press 1994.
Ma’rifah al-Hayât: Dirâsât Havle Asli’s-Sâbieti’l-Mandaiyyîn ve Târîhihim ve Alakâtihim bi Sâbieti’l-Kur’ân ve Harrâniyyîn, çev. Sa’dî al-Sa’dî, Angered-Sweden: Merkezü’l-Harfi’-Arabî 1996.
Change and essence: dialectical relations between change and continuity in the Turkish intellectual tradition, Şinasi Gündüz, Cafer S. Yaran (eds),Washington: RVP Press 2005.
Dhuna Fetare, Krishterizmi nga Theniet Mbi Dashurine ne Realitetin e Dhunes, çev. M. Hoxha, Prishtine 2005.
2. Uluslararası kitapta bölüm yazarlığı
“Hegemonic Power versus tawhid: A decisive concept of Islam on interfaith relations”, J.D. Woodberry, et. al. (ed.), Muslim and Christian Reflections on Peace, University of America Press 2005, s.123-134.
“From apology to phenomenology: The Contemporary state of the studies of history of religions in Turkey”, Şinasi Gündüz, Cafer S. Yaran (eds), Change and essence: dialectical relations between change and continuity in the Turkish intellectual tradition, Washington: RVP Press 2005, s. 25-43.
3. Uluslar arası bilimsel toplantılarda sunulan ve tam metni ya da özeti yayınlanan konferans, panel konuşması ve makaleler
“The Problems of the Nature and Date of Mandaean Sources”, Journal for the Study of the New Testament, 53, 1994
"Problems on the Muslim Understanding of the Mandaeans", ARAM, (published by Society for Syro-Mesopotamian Studies) 11-12, 1999-2000.
“Mandaean Parallels in Yezidî Beliefs and Folklore”, ARAM (published by Society for Syro-Mesopotamian Studies) 16, 2004.
“Society and Culture in Harran During the Time of Thabit ibn Qurrah”, Symposium on the Millennial Anniversary of Thābit ibn Qurrah, Al-Furqan Islamic Heritage Foundation, Wimbledon, London, 2-3 November 2001.
““Islamic influence and speculation in Mandaic literature and tradition”, Mandaean and Samaritan Literature –in Memory of Rudolf Macuch (1919-1993), Freie Universitat Berlin, 1-2 Ekim 2003.
Religiöse Minderheiten und gesellschaftliche Gleichberechtigung in Zivilgesellschaften”, Islam und Europa als Thema der Deutsch-Türkischen Zusammenarbeit III, Ankara 2004, s.59-61.
“Interreligious Dialogue”, 28.01.2006, Katholisches Pfarrheim, Moosburg, Germany.
“Religious and Ethnical Pluralism in the History and Present of Konya”, Understanding Globalisation in Turkish Periphery: The Case of Konya, 29-30 March 2006, The University of Utah, Salt Lake City, USA.
“Universal Mercy of Prophet Muhammad”, 21.04.2006, International Convention Center, Durban South Africa.
B. ULUSAL YAYIN VE ETKİNLİKLER
1. Kitap yazarlığı
Şinasi Gündüz, Sâbiîler Son Gnostikler, Ankara: Vadi 1995.
Şinasi Gündüz, Dinlerde Yükseliş Motifleri (E. Sarıkçıoğlu ve Y. Ünal ile birlikte), Ankara: Vadi 1995.
Şinasi Gündüz, Din ve İnanç Sözlüğü, Ankara: Vadi 1998.
Şinasi Gündüz, Mitoloji ile İnanç Arasında. Ortadoğu Dinsel Gelenekleri Üzerine Yazılar, Samsun: Etüd 1998.
Şinasi Gündüz, Pavlus: Hıristiyanlığın Mimarı, Ankara: Ankara Okulu Yayınları 2001.
Şinasi Gündüz, Dinsel Şiddet: Sevgi Söyleminden Şiddet Realitesine Hıristiyanlık, Samsun: Etüt 2002 [Şiddet ve Sevgi İkileminde Hıristiyanlık, İstanbul: Risale 2006].
Şinasi Gündüz, Misyonerlik: Hıristiyan Misyonerler, Yöntemleri ve Türkiye’ye Yönelik Faaliyetleri (M. Aydın ile birlikte), İstanbul: Kaknüs 2002.
Şinasi Gündüz, Küresel Sorunlar ve Din, Ankara: Ankara Okulu Yayınları 2005 [isbn: 975-8190-66-0, 223s.]
Şinasi Gündüz, Misyonerlik, Ankara: DİB Yayınları 2005 [isbn: 975-19-3703-5, 120s.].
Şinasi Gündüz, Anadolu’da Paganizm: Antik Dönemde Harran ve Urfa, Ankara: Ankara Okulu Yayınları 2005 [isbn: 975-8190-89-x, 144s.].
2. Kitap bölüm yazarlığı
“Gnostik Dinler”, E. Sarıkçıoğlu, Başlangıçtan Günümüze Dinler Tarihi, Isparta 1999.
“Küresel Köyde “Öteki” ile Bir Arada Yaşama”, Sivil Toplum: Farklı Bakışlar, ed. L. Sunar, İstanbul: Kaknüs 2005, s.83-99.
3. Yurt içi hakemli dergilerdeki yayınlar
“Arkeolojik Bulgular Işığında 2. yüzyıl Sumatar mar alahe Kültü”, OMÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi, 6, 1992.
“Nag Hammadi Literatürü ve ‘Adem’in Vahyi’”, OMÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi, 7, 1993.
“Harranîlerde Peygamberlik ve ‘Harranlı Bâbâ’”, İnsan Bilimleri Araştırmaları. Yeni Harran Çevresi, 7-8, 1994.
“İslam’da Öteki’nin Bilimi: Kur’an’ın nasara Terimine Etimolojik ve Tarihsel Bir Yaklaşım”, Tezkire, 9-10, 1994-1995.
“Esoterik Bilgi ve Kurtuluş Toplumu: Sâbiîler”, Tezkire, 7-8, 1994.
“Ay Tanrısı Sin Şehri: Harran. Tarihsel Bir Bakış”, İnsan Bilimleri Araştırmaları. Yeni Harran Çevresi, 9-10, 1995.
“Gnostik Mitolojide Düşüş Motifi ve Demiurg Düşüncesi”, OMÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi, 9, 1997.
“Arkonların Tabiatı Üzerine”, OMÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi, 9, 1997.
“Harrânîler”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, c.16, 1997.
“Nesnellik mi Entelektüel İktidar Oyunu mu?”, Virgül, Nisan 1998.
"Uluslararası Mandenler/Sâbiîler Konferansı", OMÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi, 11, 1999.
"Kadim Ortadoğu'dan Orta Asya'ya Nevruz", Bilig, 12, Kış 2000.
“Tarihsel İsa ile İlgili Kaynaklar”, Fecre Doğru, 6: (61), 2000.
"Pavlus Teolojisinde Gnostik Unsurlar", Dinî Araştırmalar, 2: (6), 2000.
“İsalardan İsa Beğen: İsa Çeşitlemeleri –islâmiyât ‘İsa (as.) Anısına’ Özel Sayısı Üzerine-“, islâmiyât, IV: 1, Ocak – Mart 2001.
“Binyüzüncü Ölüm Yıldönümünde Sâbit ibn Kurrâ: Bir uluslar arası sempozyumun ardından”, islâmiyât, IV: 4, Ekim – Aralık 2001.
"Çağdaş Hıristiyan Düşüncesinde Öteki'nin İnklusivist Yorumu", Tezkire, 20, 2001.
“Dinin Siyasallaşması ve Hıristiyan Misyonu”, islâmiyât, V: 3, 2002.
“Ehli Kitabın Kimliği Sorunu ve Ebû Hanife ile Çağdaşlarının “kitâb” Terimi Merkezli Yaklaşımları”, İslâmi Araştırmalar, 15: (1-2), 2002.
“Hıristiyanlıkta Şiddetin Meşruiyet Zemini”, islâmiyât, V: 1, 2002.
“Din ve Bireysel Özgürlük Alanı”, Tezkire, 25, 2002.
“Misyonerlik, İslam ve Dinsel İfade Özgürlüğü”, Tezkire, 24, 2002.
“Misyonerlik ve Hıristiyan Misyonerler”, Diyanet İlmi Dergi, 38: 2, 2002.
“Misyonerlik”, Misyonerlik ve Pontusculuk, Samsun: Türk Ocakları Samsun Şubesi Yayınları 3, 2002.
“İslamın Kaynağı Sabiilik mi?”, http://www.yeniarayislar.com, Mart 2002.
“Gnostik Antropoloji”, Ekev Akademi Dergisi, 7 (:14), 2003.
“İnsanlar benim kim olduğumu düşünüyor?” İsa’yı tanımlamak”, Virgül, 59, Şubat 2003.
“”Dünyanın sonu tellallığı ve Hıristiyan fundamentalizmi”, Virgül, 60, Mart 2003.
“Kur’an Vahyi ve Diğerleri: Zincirin Son Halkası Olarak İlk Buluşma”, islâmiyât VII (220), sayı 1, s. 13-28.
“Misyonerlik”, Yeni Dünya, 11: 129, 2004, s. 24-25.
“Eski Harran’da Sihir ve Bürü Ritüeli Olarak Kurban”, Milel ve Nihal, 2 (:1), 2004.
“İlahi dinler ve İnanç Turizmi”, İnanç Turizmi Günleri II, ed. H. Özalp Konyar, İstanbul: Şubat Yayıncılık 2004, s.152-167.
“Türkiye’de Gayrimüslimlerin Dini Yayıncılığı” (müzakere metni), Türkiye I. Dini Yayınlar Kongresi, Diyanet İşleri Başkanlığı, Ankara 2004, s. 147-150
“Bardaysan”, Felsefe Ansiklopedisi, ed. A. Cevizci, İstanbul: Etik Yayınları 2004, S. 110-113.
“Dinlerde Ayrılık ve Çatışma: Ortodoksi-Heresi Kavgası”, İÜİFD, 9, 2004, ss. 1-19.
“Başkaldırı Geleneği ve Heterodoksi”, Bilimname, VI, 2004/3, s.75-85.
“Misyonerlerin Çalışma Yöntemleri”, Türkiye’de Misyonerlik Faaliyetleri, ed. Ö.F. Harman, İstanbul: Ensar 2005, s.349-376.
“Din, Terör ve Şiddet”, Diyanet Aylık Dergi, sayı: 170, Şubat 2005, s.9-14.
“Tarih geçmişe öykünmedir” (söyleşi), Özgün İrade, sayı:11, Mart 2005, s.76-85.
“Hz. İsa’nın Mesajını Anlamak”, Köprü, 93, 2006, ss. 17-22
3. Ulusal bilimsel toplantılarda (kongre, sempozyum, kolokyum, vb.) sözlü sunulan ve tam metni veya özeti yayınlanmış konferans, panel konuşması
“Kur’an’daki Sâbiîlerin kimliği üzerine bir tahlil ve değerlendirme”, Türkiye I. Dinler Tarihi Araştırmaları Sempozyumu (24-25 Eylül 1992), Samsun 1992.
“Senkretizm ve İslam düşüncesinin teşekkülü döneminde Gnostik geleneğin yeri”, İslam Düşüncesi Sempozyumu (26-27 Ekim 1996), İstanbul 1996.
“Cahiliye dönemi Arap politeizmine Nebatîlerin etkileri”, Dinler Tarihi Araştırmaları I (Sempozyum: 08-09 Kasım 1996), Dinler Tarihi Derneği Yayınları, Ankara 1998.
“Kur’an kıssalarının kaynağı Eski Ahit mi? Yapı, muhteva ve kaynak açısından Torah kıssaları”, Kur’an Kıssalarının Anlam ve Değeri (IV. Kur’an Haftası Kur’an Sempozyumu), Ankara: Fecr 1998.
“Sabiilerde Din ve Din Anlayışı”, Dinler Tarihi Araştırmaları II (Sempozyum 20-21 Kasım 1998, Konya), Ankara: Dinler Tarihi Derneği Yayınları 2000.
“Dinsel Zenginlik ve Kültürel Harmoni Bağlamında Harran ve Harraniler”, Uluslar arası Anadolu İnançları Kongresi Bildirileri, 23-28 Ekim 2000, Ürgüp/Nevşehir, Ankara: Ervak Yayınları 2001.
“Pavlus’un Hıristiyan Geleneğindeki Merkeziliği/Belirleyiciliği”, 2000. Yılında Hıristiyanlık: Dünü, Bugünü ve Geleceği Sempozyumu, Ankara, 9-10 Haziran 2001.
“Sinoplu Marcion’un Gnostik Teolojisi”, Hoşgörü Yılı ve İnanç Turizminde Göller Bölgesi Sempozyumu, 07-08 Eylül 2000 Isparta Bildiriler Kitabı, Isparta: SDÜ Basımevi 2001.
“Şeyh Adi ve Yezidilikte Gnostik Unsurlar”, Uluslar arası Türk Dünyası İnanç Önderleri Kongresi, 23-28 Ekim 2001 Ankara, Ankara: Tüksev Yayınları 2002.
“Atargatis Kült Merkezi Edessa”, Uluslar Arası Türk Dünyası İnanç Merkezleri Kongresi, Mersin, 23-27 Eylül 2002.
“Benliğin Gnostik İnşası: Parçacı İnsan Anlayışı”, VI. Kur’an Sempozyumu: Kur’an ve İnsan, 23-24 Kasım 2002, Ankara.
“Hıristiyan Kutsal Metinlerinde Gayb İnancı”, -müzakere metni-, Kur’an ve Tefsir Araştırmaları IV (İslam Düşüncesinde Gayb Problemi II) İSAV, İstanbul, 11-12 Ekim 2003.
“İslamın Teşekkül Sürecinde Diğer Dinlerle Etkileşimi”, Müslümanların Diğer Din Mensuplarıyla İlişkilerinde Temel Yaklaşımlar Sempozyumu, Türkiye Dinler Tarihi Derneği, Ankara, 01-02 Kasım 2003.
“Gayrimüslimlerin Dini Yayıncılığı”, -müzakere metni - Türkiye I. Dini Yayınlar Kongresi, T.C. Diyanet İşleri Başkanlığı, Ankara, 31 Ekim – 02 Kasım 2003.
“Gnostik literatürde hapishane motifi”, Hapishaneler Sempozyumu, Marmara Üniversitesi Türkiyat Araştırma ve Uygulama Merkezi, İstanbul, 04-05 Aralık 2003.
“Misyonerlikte Kültüre Uyarlama”, Türk Dünyasında Misyonerlik Sempozyumu, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi İlahiyat Fakültesi, Diyanet İşleri Başkanlığı, 15-17 Nisan 2005 Çanakkale.
“Din ve şiddet”, Dinin Dünya Barışına Katkısı Sempozyumu, 20-21 Nisan 2005 Adana.
“Protestan Geleneğinde Yeni Hıristiyan Sağı Olarak Evanjelizm”, VIII. Kur’an Sempozyumu, 14-15. 05.2005, Yozgat.
“Kültürlerarası Barış ve Bir Arada Yaşamanın Teolojik Temelleri”, I. Hatay-Antakya Medeniyetler Buluşması, Antakya 25-30 Eylül 2005.
“İslam Öncesi Dönemde Ehli Kitab”, Kur’an’da Ehli Kitab Sempozyumu, İSAV, İstanbul, 12-13 Kasım 2005.
“İlahi dinler ve İnanç Turizmi”, İnanç Turizmi Günleri II, ed. H. Özalp Konyar, İstanbul: Şubat Yayıncılık 2004, s.152-167.
“Türkiye’de Gayrimüslimlerin Dini Yayıncılığı” (müzakere metni), Türkiye I. Dini Yayınlar Kongresi, Diyanet İşleri Başkanlığı, Ankara 2004, s. 147-150
“Kültürlerarası Barış ve Bir Arada Yaşamanın Teolojik Temelleri”, I. Hatay-Antakya Medeniyetler Buluşması, Antakya 25-30 Eylül 2005.
“Marmara Bölgesi ve Balkanlarda Evrensel Dinlerin Öncüleri ve İzleri”, İnanç Turizmi Günleri III, 12-14 Mayıs 2006, İstanbul.
“Protestan geleneğinde yeni Hıristiyan sağı olarak Evanjelizm”, VIII. Kur’an Sempozyumu: Günümüz Dünyasında Müslümanlar, Ankara: Fecr 2006, ss. 51-59.
“Manden/Sabii Geleneğinde Harran [Harran in Mandaean Tradition]”, I. Uluslar arası Katılımlı Bilim, Din ve Felsefe Tarihinde Harran Okulu Sempozyumu, 28-30. 04. 2006, Şanlıurfa, c.I, ss. 55-60.
4. Çeviriler
W. Montgomery Watt, “Körfez savaşı sonrası Müslümanlar ve Hıristiyanlar”, Tezkire, 9-10, Güz 1994-Kış 1995, ss.93-114 [A. Topçuoğlu, Y. Aktay (derleyen), Postmodernizm & İslam, Küreselleşme & Oryantalizm, Ankara: Vadi 1996, ss.326-346].
5. Bilimsel araştırmalar için alınan uluslar arası burslar, ulusal ve uluslar arası ödüller
1993, British Council bursu
1993, The Knowledge of Life (Oxford University Pres 1994) başlıklı çalışması için Spalding Trust tarafından sağlanan destek.
1999, Harvard Üniversitesince “the First International Conference on the Mandaeans” konulu bilimsel etkinliğe katılmak üzere sağlanan finansal destek
İstanbul Üniversitesi Rektörlüğü’nce 2004 yılı Başarılı Araştırıcı Teşekkür Belgesi.
İstanbul Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi 2005 yılı Başarılı Araştırıcı Belgesi
C- YÜRÜTTÜĞÜ ARAŞTIRMA PROJELERİ
“The Concepts and Personalities of Christian Tradition in Alawite/Baktashi Literature” İstanbul Üniversitesi Bilimsel Araştırma Yürütücü Sekreterliği tarafından desteklenen BYP- 802/07112005 sayılı proje
D-EĞİTİM-ÖĞRETİM FAALİYETLERİ
1. Lisans Düzeyinde Girdiği Dersler
1) Dinler Tarihi
2) Dinlerarası Diyalog
3) Mukayeseli Halk İnançları
2. Yüksek Lisans ve Doktora Düzeyinde Girdiği Dersler:
1) FDD 619 Gnostisizm ve Gnostik Dinler (Doktora)
2) FDD 617 Dinlerarası İlişkiler ve Diyalog (Doktora)
3) FDD 612 Mitoloji (Doktora)
4) FDD 616 Dinlerde Kurtuluş Öğretisi ve Eskatoloji (Doktora)
5) FDD 618 Kutsal Kitaplar (Doktora)
6) FDY 527 Din Fenomenolojisi (Yüksek Lisans)
7) FDY 531 Hıristiyan Tarihi ve Teolojisi (Yüksek Lisans)
8) FDY 545 Dinler Tarihinde Yöntem Tartışmaları (Yüksek Lisans)
9) FDY 534 Anadolu Dinleri (Yüksek Lisans)
10) FDY 526 Yeni Dinsel Akımlar (Yüksek Lisans)
11) FYD 528 Yahudilik Tarihi ve Teolojisi (Yüksek Lisans)
