İstanbul Üniversitesi

Edebiyat Fakültesi

Tarih Bölüm

Genel Türk Tarihi Anabilim Dalı

Prof. Dr. Abdülkadir DONUK  

oda:317| dahili telefon: 15876 | email: donuka@istanbul.edu.tr
 

 Anabilim Dalı Sayfası | Yayınlar | Çalışma Alanları | Dersler | Özgeçmiş | Duyurular  
 

 

 

 

 


Yayınlar

 

KİTAPLAR:

  • Eski Türk Devletlerinde İdari-Askeri Unvan ve Terimler, İstanbul, 1989.
  • Prof.Dr. İbrahim Kafesoğlu, İstanbul, 1989.
  • Türk Hükümdarı, İstanbul, 1990.
  • Türklük Mücahidi İsa Yusuf, Haz., Altan Deliorman, Abdülkadir Donuk, Isa Kocakaplan, İstanbul, 1991.
  • Türk Dünyası Kültür Atlası , (Müşterek), İstanbul, 1997.

MAKALELER

  • “Türk Devletinde Hakimiyet Anlayışı”, Tarih Enstitüsü Dergisi, S. X-XI, 1981, s. 29-56.

  • “Çeşitli Topluluklarda ve Eski Türklerde Aile”, Tarih Dergisi, S. 33, 1982, s. 147-168.

  • “Eski Türklerde Hükümdarın Vazifeleri ve Vasıfları”, Türk Dünyası Araştırmaları, S. 17, 1982, s. 103-152.

  • “26-30 Ağustos 1922 Ta’arruzu ve Turan Taktiği”, Tarih Enstitüsü Dergisi, S. 12, 1982, s. 459-498.

  • “Eski Türk Devlet Teşkilatında Yabgu Unvanı ve Tarihi Gelişmesi”,Türk Kültürü Araştırmaları F.K. Timurtaş Armağanı, XVII-XXI/1-2, Ankara, 1983, s. 71-78.

  • “Tarihte Kurulan Türk Devletleri”, Türk Kültürü, S. 249, 1984, s. 19-25.

  • “Eski Türk Devlet Teşkilatında Tarhan Unvanı ve Tarihi Gelişmesi”, Tarih Dergisi, S. 34, 1984, s. 81-90.

  • “Zaferler Ayında Kaybettiğimiz Büyük Alim Kafesoğlu”, Türk Edebiyatı, S. 132, 1984, s. 54-55.

  • “Türk’ü İslam’a İslam’ı Türk’e Bağlamayı Başardı”, Boğaziçi, S. 27, 1984, s. 20-21.

  • “On Dilli Bizans”, Türk Kültürü, S. 257, 1984, s. 1-4; Yeni Batı Trakya, S. 18, 1984, s. 15-16.

  • “Tarihte 16 Türk Devleti Mes’elesi ve Türk Devletinin Karakteri”, Türk Kültürü, S. 251, 1984, s. 1-17.

  • “Tarihte Sosyalizmin Fikir Babaları I/ Eflatun/”, Doğu Türkistan’ın Sesi, S. 2, 1984, s. 56-63 (Arapça ve İngilizcesi ili birlikte).

  • “Tarihte Sosyalizmin Fikir Babaları II/ Wang Mang/”, Doğu Türkistan’ın Sesi, S. 3, 1984, s. 69-74 (Arapça ve İngilizcesi ili birlikte).

  • “Tarihte Sosyalizmin Fikir Babaları III/ Mazdek /”, Doğu Türkistan’ın Sesi, S. 4, 1984, s. 44-49 (Arapça ve İngilizcesi ili birlikte).

  • “Tarihte Sosyalizmin Fikir Babaları IV/ K. Marks/”, Doğu Türkistan’ın Sesi, S. 5, 1985, s. 40-42, 83-85, 28-32 (Arapça ve İngilizcesi ili birlikte).

  • “Ölümünün I. Yıldönümünde: Tarihçi Kafesoğlu”, Türk Kültürü, S. 269, 1985, s. 13-19.

  • “Eski Türk Devlet Teşkilatında Tanhu Unvanı ve Tarihi Gelişmesi”, Türk Kültürü Araştırmaları Prof.Dr. İbrahim Kafesoğlu’nun Hatırasına Armağan, XXIII/1-2, Ankara 1985, s. 205-208.

  • “Eski Türk Devlet Teşkilatında Bey Unvanı ve Tarihi Gelişmesi”, Türklük Araştırmaları Dergisi, İstanbul, 1985, s. 7-10.

  • “Tarihte Türk Devletleri Sempozyumu (20-22 Mayıs 1985, Ankara)”, Türk Kültürü, S. 266, 1985, s. 51-57.

  • “Türkçe İl (Devlet) Deyimi Hakkında”, Türk Dünyası Araştırmaları, S. 35, 1985, s. 137-144.

  • “Türklerde Vatan Sevgisi”, Türk Kültürü, S. 266, 1985, s. 1-9.

  • “Dünya Destanlarına Türk Tesiri”, Türk Edebiyatı, S. 145, 1985, s. 51 vd.

  • “Ölümünün İkinci Yıldönümünde Kafesoğlu’nun Gözüyle Atatürk”, Türk Kültürü, S. 280, 1986, s. 1-5.

  • “Ağustos Ayı ve Zaferlerimiz”, Türk Edebiyatı, S. 154, 1986, s. 49 vd.

  • “Arşiv Belgelerine Göre Bulgaristan’da Türk Varlığı Sempozyumu 21-22 Şubat 1986, Edirne)”, Türk Kültürü, S. 276, 1986, s. 263-269.

  • “İslamiyet’ten Önce Türklerde Devlet Adamı Tipi”, Kubbealtı Akademi Mecmuası, S. 1, 1986, s. 35-52; Türk Kültürü, S. 275, 1986, s. 1-17.

  • “Türk Devletinin Kudsiyetinin Kaynakları”, Türk Yurdu, S. 7, 1987, s. 16-22.

  • “Gök-Türk Hakanlıkları”, Tarihte Türk Devletleri, I, Ankara, 1987, s. 111-116.

  • “Kafesoğlu ve Türk Dili”, Türk Edebiyatı, S. 167, 1987, s. 48-49.

  • “Peçenekler”, Tarihte Türk Devletleri, I, Ankara, 1987, s. 269-271.

  • “Kafesoğlu ve Türk Devletinin Karakteri”, Türk Kültürü, S. 292, 1987, s. 37-46.

  • “Allahsızların Allah’ı”, Türk Yurdu, VIII/3, 1987, s. 11-13.

  • “Türkiye’nin Dış Ülkelerdeki Türk Azınlıklar Politikası ve Dış Türkler Mes’elesi”, Milliyetçiler IV. İlmi Büyük Kurultayı/Tebliğler: 24-25-26 Nisan, İstanbul, 1987, s. 201-208.

  • “İlk Türk Milliyetçisi Çi-çi Tanhu”, Türk Dünyası Tarih Dergisi, S. 3, 1987, s. 44-45.

  • “Türk Tarihinde Çağlar Mes’elesi”, Türk Dünyası Tarih Dergisi, S. 6, 1987, s. 44 vd.

  • “Fakirin Haccı”, Türk Edebiyatı, S. 161, 1987, s. 57 vd.

  • “Kudatgu Bilig’de Dünya Hükümdarı Olma Düşüncesi”, Türk Dünyası Tarih Dergisi, S. 2, 1987, s. 52 vd.

  • “Türkistan Üzerine Birkaç Şiir”, Türk Edebiyatı, S. 160, 1987, s. 28 vd.

  • “Oğuz Kağan Destanında Yanlış Yorumlanan Bir Tabir: Üleştirmek mi? İliştirmek mi?”, Tarih Enstitüsü Dergisi, S. 13, 1987, s. 161-168.

  • “Prof.Dr. İbrahim Kafesoğlu’nun Hayatı ve Eserleri”, Tarih Enstitüsü Dergisi, S. 13, 1987, s. 1-30.

  • “Anavatan Türkistan’dan Anavatan Türkiye’ye”, Türkistan, S. 1, 1988, s. 18 vd.

  • “Âl-i Cengiz Oyunu”, Türk Yurdu, S. 14, 1988, s. 19-23.

  • “Ölümünün Dördüncü Yıldönümünde İbrahim Kafesoğlu’nun Gözü ile Hümanizm ve Milliyetçilik”, Türk Yurdu, S. 19, 1988, s. 24-26.

  • “Cihan Sultanı İlan Edilişinin 901. Yıldönümünde Sultan Melikşah”, Türk Dünyası Tarih Dergisi, S. 22, 1988, s. 59-61.

  • “Osmanlılardan Önce Bulgaristan’da Türk Varlığı”, Türk Yurdu, S. 20, 1988, s. 14-16.

  • “Eski Türk Ailesi ve Vasıfları”, Türk Yurdu, S. 16, 1988, s. 5-9.

  • “Kültürümüzün Yorulmayan Araştırıcısı: Bahaeddin Ögel”, Türk Edebiyatı, S. 187, 1989, s. 34-35.

  • “Eski Türk Dini Şamanizm mi idi?”, Türk Dünyası Tarih Dergisi, S. 14, 1988, s. 7-11.

  • “Osmanlılardan Önceki Dönemlerde Türk Aydını”, Türk Yurdu, S. 26, 1989, s. 12-17.

  • “Milli Kültürümüze Karşı Hümanist Kültür Akımı”, Yeni Orkun, S. 13, 1989, s. 8-11.

  • “Türkiye-Türkistan Münasebetleri”, Türkistan, S. 8, 1989, s. 18-21.

  • “Milli Kültürümüzün Bazı Mes’eleleri”, Türk Kültürü, S. 323, 1990, s. 13-20.

  • “Baranta”, DİA, V, 1992, s. 64-65.

  • “Basmacı Hareketi”, DİA, V, 1992, s. 107-108.

  • “Müşterek Türk Tarihi Öğretiminin Önemi, Önceliği ve Bu Konuda Yapılması Lazım Gelenler”, İstanbul Üniversitesi Milli Eğitim Sempozyumu, Türk Yurdu Neşriyatı, Ankara, 1993, s. 78-83.

  • “Milli Hakimiyet Açısından Türk Tarihi Nasıl Değerlendirilmelidir?”, Milli Hakimiyetin İktisadi, Sosyal ve Kültürel Temelleri Sempozyumu, Türk Kooperatifçilik Kurumu Yayınları Nu. 83, Ankara, 1994, s. 98-102.

  • “Kültür Tarihi Açısından Divan-ı Lügati’t-Türk’ün Değerlendirilmesi”, Doğu Türkistan’ın Sesi, S. 45, 1995, s. 22-25.

  • “Türk Tarihi ile Alakalı Kaynakların Tercümesi Hakkında”, Tarih Boyunca Türk Tarihinin Kaynakları Semineri 6-7 Haziran 1996, İstanbul, 1997, s. 101-113.

  • “Türk Kültürünün Çin Kültürüne Tesiri Mes’elesi”, Doğu Türkistan’ın Sesi, S. 54, 1988, s. 5-8.

  • “Türklerde Devlet Adamlığı ve A. Türkeş”, Alparslan Türkeş 1. Yıl Armağanı, Ankara, 1998, s. 69-76.

  • “Türklerde Akrabalık Adları”, Tarih Boyunca Türklerde Ev ve Aile Semineri, İstanbul 2000, s. 79-144.

  • "Göktürk Kitâbelerinin Dinî Açıdan Değerlendirilmesi" Göktürk Devletinin 1450. Kuruluş Yıldönümü, Ankara, Yeni Avrasya Yayınları, 2001, s. 105-112.

  • “Kafesoğlu, İ.”, DİA, XXIV, 2001, s. 145-146.

  • “Kutadgu Bilig’de İktisadî Meslekler ve Hususiyetleri”, Osmanlı Öncesi ile Osmanlı ve Cumhuriyet Dönemlerinde Esnaf ve Ekonomi Semineri, 9-10 Mayıs 2002, İ. Ü. Edebiyat Fak. Tarih Araştırma Merkezi ve İstanbul Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği, 2003, s. 135-142.

  • “Tarih Eğitim-Öğretiminde Görülen Eksik ve Yanlışlıklarımız”, Cumhuriyetin 80. Yılında Üniversitelerde Tarih Öğrenimi, Araştırmaları ve Yayınları Semineri 16-17 Aralık 2003, İstanbul, 2004, s. 201-232.

  • "Türk Tarihinin "aktör" ve Figüranları" I, Orkun 84, Şubat 2005, s-19-24.

  • "Türk Tarihinin "aktör" ve Figüranları" II, Orkun 85, Mart 2005, s-19-25

  • "Eski Türklerde Saç Şekilleri Hakkında", Saç Kitabı (Ed. Emine Gürsoy Noskali, Kitabevi Yay. İstanbul 2004, s. 3-11.

 

 

Çalışma Alanları
 

Genel Türk Tarihi

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

-
 

Dersler

Yarıyılı

I

Statüsü (Zorunlu/Seçmeli)

Zorunlu

Dersin Kodu

GT013

Kredisi

2

Dersin Adı

Tarih Metodu

İçerik: Tarih nedir?; Milli Tarih şuuru nedir?; Ana Kaynak nedir?; Tarihte Metot meselesi; Dünyada ve Türkiye’de Tarih Metodu üzerinde çalışanlar, görüşleri ve eserleri; Tarihin Gayesi; Tarihin faydası; tarihi olayların işleniş tarzı; Tarihi olaylarda sebeplerin değerlendirilmesi konularını ihtiva etmektedir .

 

Yarıyılı

II

Statüsü (Zorunlu/Seçmeli)

Zorunlu

Dersin Kodu

GT041

Kredisi

2

Dersin Adı

Tarih Metodu Uygulaması

İçerik: Tarihin yardımcı ilim dalları nelerdir? Yazar ve Konularına göre “Fiş tutma” nasıl yapılır?; Kütüphane ve Arşivlerden nasıl faydalanılır?; Bir eserin dış ve iç tenkidi nasıl ele alınmalıdır?; Bir makale ve kitap yazılırken hangi usullere riayet edilmelidir?; Bir yazma eseri neşrederken yani “tenkitli metin neşri (édition critique)” ni yaparken uygulanan Metod nedir? vb. gibi sorularının cevapları anlatılmaktadır .

 

Yarıyılı

III

Statüsü (Zorunlu/Seçmeli)

Zorunlu

Dersin Kodu

GT017

Kredisi

2

Dersin Adı

Türk Kültür Tarihine Giriş

İçerik: Kültür nedir?, Medeniyet nedir?; Kültür ile Medeniyet arasındaki farklar nelerdir?; Türk Kültürünün temeli olan “aile” kavramının ele alınması; Türk Kültürünün menşei meselesi: İskit nazariyesi, İndo – Germen nazariyesi, Altaylı nazariyesi; Türk kültürünün esası nedir? (asalak, köylü, çoban, göçebe, bozkır kültür mü?); Türk Kültürünün iki ana unsuru olan dil ve din konuları geniş şeklide ele alınmaktadır .

 

Yarıyılı

IV

Statüsü (Zorunlu/Seçmeli)

Seçmeli

Dersin Kodu

GT021

Kredisi

2

Dersin Adı

İslam Öncesi Türk Kültür Tarihi

İçerik: Türk kültürünün ‘ İktisadi Hayat’ kısmı ele alınarak şu konular anlatılmaktadır: At ve Koyun, Beslenme, Giyim, Endüstri, El san‘atları, Şehir, Ticaret, Tarım, Maliye .

 

Yarıyılı

V

Statüsü (Zorunlu/Seçmeli)

Zorunlu

Dersin Kodu

GT024

Kredisi

2

Dersin Adı

Türk Devlet Teşkilatına Giriş

İçerik: Devlet nedir?, Türklerde Devlet fikrinin doğuşu; Türk Devletinin kuruluş özelliği (aile, urug, boy / ok /, bodun, il); Türklerin fazla devlet kurmalarının sebepleri; Türk devleti aşiret devleti mi değil mi?; Türklerde “tam otorite”, devlet anlayışı (Başkanlık sistemi); Türk devleti “göçebe mi” idi?; Kutsal Türk Devleti anlayışı; Türklerde devletin “Baba” telakki edilmesi; Türk- İslam Devletinin Özellikleri; Türklerde Cihan Hakimiyeti Ülküsü anlatılmaktadır.

 

Yarıyılı

VI

Statüsü (Zorunlu/Seçmeli)

Zorunlu

Dersin Kodu

GT026

Kredisi

2

Dersin Adı

İslam Öncesi Türk Devlet Teşkilatı

İçerik: Türk Devlet Teşikaltı ile alakalı olarak Hükümdar, Meclis, Hatun, Veliahd, İkili Teşkilat, “Çifte Krallık” meselesi; Diplomasi, Ordu, Adliye konuları anlatılmaktadır.

 

Yarıyılı

VII

Statüsü (Zorunlu/Seçmeli)

Seçmeli

Dersin Kodu

GT033

Kredisi

2

Dersin Adı

İslam Öncesi Türk Kültür Tarihi II

İçerik: Türk kültürünün Adlarımız; Dua ve Beddualar; Ata sözleri; Kımız; Saç tipleri; Yada Taşı inancı ve Türk Destan ve Efsaneleri konuları anlatılmaktadır.

 

Yarıyılı

VII

Statüsü (Zorunlu/Seçmeli)

Zorunlu

Dersin Kodu

GT029

Kredisi

1

Dersin Adı

İslam Öncesi Türk Kültür Tarihi Semineri I

İçerik: Bu seminer dersinde öğrencilere İslamiyet öncesi ve sonrası olmak üzere Türk Kültürünün herhangi bir konusu – hususiyle öğrencinin merak ettiği ve ilgi duyduğu – seminer ödevi olarak verilmektedir . Çeşitli kitap ve makalelerin okunarak değerlendirildiği bu çalışma, öğrenci tarafından anlatılarak, tartışılmaktadır.

 

Yarıyılı

VIII

Statüsü (Zorunlu/Seçmeli)

Zorunlu

Dersin Kodu

 

Kredisi

1

Dersin Adı

İslam Öncesi Türk Kültür Tarihi Semineri II

İçerik: VII. yarıyıldan devam edegelen bu derste de çeşitli kitap ve makalelerin okunarak değerlendirilmekte, öğrenci tarafından anlatılarak, tartışılmaktadır. Öğrenciler hazırladıkları ödevleri sunmaktadırlar.

 

Yarıyılı

VIII

Statüsü (Zorunlu/Seçmeli)

Seçmeli

Dersin Kodu

GT031

Kredisi

2

Dersin Adı

İslam Öncesi Türk Kültür Tarihi III

İçerik: Bu derste Türk Hukuk vesikaları; Eğitim; San‘at; Müzik; Türk kültürünün diğer kültürlere tesiri; Renklerin Türk kültüründeki önemi; Nevruz; Spor; Eski Türklerde Ahlak konuları anlatılmaktadır.
   
   

 
 

Özgeçmiş

 

 

1948 yılında Ceyhan’ın Kırmıt nahiyesinde doğdum. İlkokulu doğduğum köyde, Orta Okulu (1963-1964) ve Liseyi de (1966-1967) Ceyhan’da ikmal ettim. 1968 de Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümüne kayıt olarak 1972 Haziranın da bu bölümün Umumi Türk Tarihi Kürsüsünden mezun oldum (Yardımcı sertifikalarım Yeniçağ Tarihi ile Fars Dili ve Edebiyatı idi). Aynı yılın sonunda yapılan yabancı dil imtihanını kazanarak doktora çalışmalarına muhterem hocam Prof. Dr. İbrahim Kafesoğlu’nun yanında başladım. 1969 yılından asistanlığa tayin tarihim 1975’e kadar Umumi Türk Tarihi Kürsü kütüphanesinde kütüphane memuru olarak çalıştım. 1975 yazında 4 aylık kısa devreden istifade ederek İzmir Bornova’da askerliğimi yaptım. 1978 de doktora tezimi tamamlayarak aynı yılın haziran ayında “Doktor” unvanını aldım. 1980 yılının Ekim - 1981 yılının Nisan arası (6 ay) Amerika’ya kendi imkanlarımla ilgili konularda çalışmak üzere gittim ve Colombia Üniversitesi’nde araştırma imkanı buldum. 1983 yılında Doçentlik imtihanının bütün safhalarını tamamlayarak “Üniversite Doçenti” unvanını aldım. 1988 yılında da “Profesör” oldum. Halen Tarih Bölümü Genel Türk Tarihi Anabilim Dalı Başkanı olarak görev yapmaktayım.

Evli olup ve iki evlat, iki torun sahibiyim.

Üyesi olduğum kuruluşlar: Türk Tarih Kurumu, Türk Kültürü Araştırma Enstitüsü, Aydınlar Ocağı, Türk Ocağı, Turan Kültür Vakfı.

 

 

 
 

Duyurular