İstanbul Üniversitesi

  Edebiyat Fakültesi

  Tarih Bölümü

  Ortaçağ Tarihi Anabilim Dalı

   
Bölüm Sayfası Anabilim Dalı Başkanı Öğretim Üyeleri Genel Bilgiler Ders Programı Duyurular İletişim

 

 

 

Anabilim Dalı Başkanı

 

Prof. Dr. Abdülkerim ÖZAYDIN

 

 

 

Öğretim Üyeleri ve Yardımcıları

 

Prof. Dr. Abdülkerim ÖZAYDIN

Prof. Dr. Ahmet AĞIRAKÇA

Doç. Dr. Ebru ALTAN

Doç. Dr. Birsel KÜÇÜKSİPAHİOĞLU

Doç. Dr. Casim AVCI

Yrd. Doç. Dr. Muharrem KESİK

Arş. Gör. Murat ÖZTÜRK

Arş. Gör. Cumhur Ersin ADIGÜZEL

 

Genel Bilgiler

 

Edebiyat Fakültesi, Türkiye’nin en eski, en büyük yüksek öğretim kurumu olan, 1983’de kuruluşunun 350. ve 1933 Atatürk Üniversite Reformunun 50. yılını kutlamış bulunan, bilimsel değeri dünya üniversitelerince de kabul edilmiş İstanbul Üniversitesi’ne bağlı 16 fakültenin en eskilerindendir.

 Türkiye’de çağdaş anlamda “üniversite” hareketinin ilk girişimi olarak kabul edilen I. Darülfünun’un bölüm esası bulunmamakla birlikte, Tarih Felsefesi ve Coğrafya dersleri vardı. Bir süre ara verildikten sonra ikinci girişimde, Darülfünun-i Osmani’nin kuruluşunda üç “şube”den birisi Hikmet ve Edebiyat Şubesi olmuştur. Galatasaray’da 1874/75’de açılan üçüncü Üniversite’nin, Darülfünun-ı Sultani’nin yine 3 şubesinden birisi Edebiyat şubesidir. Burada Fakülte karşılığı “Mektep” adı kullanılmıştır ve Edebiyat Fakültesinin ilk çekirdeği “Edebiyat-ı Aliye Mektebi” olmaktadır.15 Ağustos 1900’de yapılan yeni düzenlemeyle Darülfünun-ı Şahane adını alan Üniversitede birisi Edebiyat olmak üzere 3 “şube” ve Hukuk ile Mülkiye Mektepleri yer alıyordu. Bu tarihte Edebiyata alınan öğrenci sayısı 25 idi. İlk mezunlar 1908’de 7 kişi olmuş, bu sayı 1915’e kadar 189’a ulaşmıştır. Ders programı da ilgi çekicidir. Hikmet-i Nazariye (bugünkü Psikoloji, Felsefe, Sosyoloji disiplinlerini karşılayan dersler), Osmanlı Edebiyatı, Arap ve Fars Edebiyatı, Fransız Edebiyatı, Osmanlı Tarihi, Devletler Tarihi, Genel Coğrafya, Osmanlı Ülkeleri Coğrafyası, İlm-i Âsâr-ı Atîka (Arkeoloji), Terbiye ve Tedris Usûlü (Pedagoji) dersleri bu programda yer almıştır. 1908’den sonra bir ara Edebiyat ve İlâhiyat şubeleri birleştirilmiş, I. Dünya Savaşı bitiminde Edebiyat’ın Edebiyat, Tarih, Felsefe, Coğrafya bölümlerine ayrıldığı, ayrıca Etnografya, Folklor, Türk Medeniyeti Tarihi gibi ders ve kürsülerle teşkilâtlandığı görülmüştür. Bu sırada ilk kız öğrenciler de devama başlamış, 1919/20’de Coğrafya bölümünden Şükûfe Nihal Hanım ilk kız mezun olmuştur. Bu arada Alman asıllı öğretim üyeleri ve 9’u Türk asıllı olmak üzere 11 yabancı uyruklu öğrencinin Edebiyat Fakültesi bünyesinden bulunduğu görülmektedir. Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşundan sonra 1924 Talimatnamesi 1933’e kadar bazı düzenlemelerle Fakültenin temelini meydana getirmiştir. Edebiyat, Felsefe, Tarih, Coğrafya grup dersleri dışında bazı serbest dersler ve konferanslar düzenlenmiştir. 1929’da bu bölümde 11 “Kürsü” bulunuyordu. Bu arada Darülfünun Edebiyat Fakültesi Mecmuası da yeniden ele alınmıştır.

 31 Mayıs 1933 tarihli ve 2252 sayılı kanun 1 Ağustos 1933’te yürürlüğe girdiğinde Edebiyat Fakültesi 6 Profesör, 6 Aday Profesör, 4 Muallim, 5 yabancı Profesörden meydana gelen bir öğretim üyesi kadrosuna sahipti. Bu tarihten sonra, II. Dünya Savaşı sırasında gelen Alman öğretim üyeleriyle birlikte öğretim üyesi ve yardımcıları giderek gelişmiş, başlangıçta zaman zaman serbest ders ve konferanslar şeklinde görülen Sanat Tarihi, Antropoloji gibi disiplinler geniş bölüm teşkilatlarına yönelmiş, özellikle yabancı dil ve edebiyat bölümleri yeniden kurulurcasına gelişmiş, Pedagoji, Psikoloji, Sosyoloji disiplinler arası kürsüler halinde çalışmaya başlamıştır. 6 Kasım 1981 tarihli ve 2547 sayılı kanunla Üniversiteler yeniden teşkilâtlanmadan önce Edebiyat Fakültesinde 19 disiplinde 39 Kürsü uzmanlık alanlarına göre eğitim ve araştırmaya devam etmekteydi. Yeni akademik teşkilâtlanmada bu Kürsüler 20 Bölüm içinde 63 Anabilim dalı, 4 Bilim dalı olarak 12.500 lisans öğrencisi, 2500 yüksek lisans ve doktora öğrencisi ile 15.000 öğrenciye öğretim vermekte ve araştırma görevine devam etmektedir. Araştırma çalışmaları ayrıca Araştırma Merkezi bünyesinde uzmanlaşmıştır.

 Fakülte kuruluş olarak başlangıçtan itibaren ilk Darülfünun’un girişimlerinde Sultanahmed, Çemberlitaş ve Galatasaray’da faaliyetini sürdürmüş, uzun süre Beyazıt’ta Zeynep Hanım Konağında kalmış, Fındıklı’daki Hatice Sultan Sarayı’ndan sonra, 1951’de şimdiki Fen-Edebiyat Fakülteleri yapısına taşınmıştır. Mimar Emin Onat ve Sedat Hakkı Eldem’in bu yapısı, eski ve geleneksel Türk öğretim kurumları plan şemasına uygun olarak düzenlenmiş, cephede geleneksel öğeler kullanılmış, içte ise amfi-dershane ve koridor-salon düzeni, mimarlık anlayışını yansıtan öğretim kurumu ilkelerine uygulanmıştır.

 

Anabilim Dalımızın Amaçları

 

Çağdaş Türk toplumuna ulusal bütünlük içinde, Atatürk ilkeleri ışığında, dil-edebiyat, tarih, kültür bilinci ile sosyal bilimler araştırma metodu ve öğretimi ile yetişmiş insan gücünü sağlamayı amaçlayan Fakültemizde 1933 yılı Üniversite Reformu’ndan itibaren, Ord. Prof. Şemseddin Günaltay, Ord. Prof. İ. Hakkı Uzunçarşılı ve Ord. Prof. Mükrimin Halil Yınanç tarafından verilmekte olan Ortaçağ Tarihi dersleri, 1946’dan sonra ayrı bir kürsü halini almıştır. İslâm Tarihi, Selçuklu Tarihi, Anadolu ve Bizans Tarihi, Haçlı Seferleri Tarihi, Batı Devletleri Tarihi ders ve seminerleri Ortaçağ Tarihi Anabilim Dalı’nın başlıca konularıdır.

 

Ders Programı

 

Lisans Dersleri

  • İslâm Tarihi, A-10, Salı, 11:45-13:10, (IV. Yarıyıl)

  • Selçuklular Tarihi, A-5, Perşembe, 11:45-13:10, (IV. Yarıyıl)

  • Selçuklular Tarihi Semineri I, 407, Salı, 14:00-15:25 (VII. Yarıyıl)

  • Selçuklular Tarihi Semineri II, 407, Salı, 14:00-15:25 (VIII. Yarıyıl)

  • Ortaçağ Tarihine Giriş, A-5, Perşembe, 11:45-13:10 (I. Yarıyıl)

  • Osmanlı-Bizans Münasebetleri I, A-1, Salı, 14:45-16:10 (V. Yarıyıl)

  • Anadolu Beylikleri Tarihi, Perşembe, A-5, 10:15-11:40 (VI. Yarıyıl)

  • Osmanlı-Bizans Münasebetleri II, A-1, Salı, 14:45-16:10 (VI. Yarıyıl)

  • Osmanlı-Bizans Münasebetleri Semineri I, 408, Çarşamba, 14:00-15:25 (VII. Yarıyıl)

  • Osmanlı-Bizans Münasebetleri Semineri II, (VIII. Yarıyıl)

  • İlk Müslüman-Türk Devletleri I, 307, Perşembe, 11:45-13:10 (III. Yarıyıl)

  • İlk Müslüman-Türk Devletleri II, 307, Pazartesi, 11:45-13:10 (IV. Yarıyıl)

  • Türkiye Selçukluları I, 206, Pazartesi, 12:30-13:55, (V. Yarıyıl)

  • Türkiye Selçukluları II, 307, Çarşamba, 14:45-16:10, (VI. Yarıyıl)

  • Bizans Tarihi, A-5, Perşembe, 13:15-14:40 (III. Yarıyıl)

  • Haçlı Seferleri Tarihi, A-10, Salı, 11:45-13:10 (V. Yarıyıl)

  • XII. Yüzyıl Türk-Bizans Münasebetleri, 307, Salı, 11:45-13:10 (VIII. Yarıyıl)

  • Türk-Bizans Münasebetleri (IV.-X. Yüzyıl), 328, Perşembe, 16:15-17:40 (IV. Yarıyıl)

  • Haçlı Devletleri Tarihi I, 307, Salı, 10:15-11:40, (VII. Yarıyıl)

  • Haçlı Devletleri Tarihi II, 307, Perşembe, 13:15-14:40, (VIII. Yarıyıl)

 

  • I. Dönem Yüksek Lisans Dersleri

  • Suriye Selçukluları I, 407, Salı, 15:30-16:55

  • Bilimsel Araştırma ve Yazma Teknikleri, 407, Perşembe, 10:45-12:15

 

  • II. Dönem Yüksek Lisans Dersleri

  • Suriye Selçukluları II, 407, Salı, 15:30-16:55

 

  • I. Dönem Doktora Dersleri

  • Harezmşahlar Tarihi I, 407, Perşembe, 14:00-16:00

  • Arapça Tarihi Metinler I, 407, Salı, 09:00-11:00

  • Kirman Selçukluları I, 407, Perşembe, 08:40-10:40

 

  • II. Dönem Doktora Dersleri

  • Harezmşahlar Tarihi II, 407, Perşembe, 14:00-16:00

  • Arapça Tarihi Metinler II, 407, Salı, 09:00-11:00

  • Kirman Selçukluları II, 407, Perşembe, 08:40-10:40

 

Dergi

 

 

Duyurular

 

 

İletişim

 

Tel:  0 212 455 57 00   dahili 15888 / 15878 / 15913 / 15916 / 15898      

Adres:  İstanbul Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi,  Ordu Caddesi, 34459 Laleli-İstanbul